Cyberbezpieczeństwo
CYBERBEZPIECZEŃSTWO
1. SYSTEM ZARZĄDZANIA BEZPIECZEŃSTWEM INFORMACJI
Polityka Bezpieczeństwa Informacji
- forma deklaratywna
w organizacji o nazwie:
Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Nowej Rudzie
data zarzadzenie wdrażającego SZBI: 21.07.2026
nr zarządzenia wdrażającego SZBI: 7/2026
§1
System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji (SZBI)
- Mając świadomość wymogów formalnoprawnych oraz technicznych w procesie przetwarzania danych, w tym danych osobowych, najwyższe kierownictwo zdecydowało o konieczności wprowadzenia do podmiotu procedur, które składają się na System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji.
- Najwyższe kierownictwo niniejszym określa jakie są główne założenia obowiązującego w podmiocie Systemu Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji, a także jakie są cele w powyższym zakresie, a także jak rozkłada się odpowiedzialność. Najwyższe kierownictwo podmiotu ma świadomość, iż bezpieczeństwo informacji osiąga się poprzez wdrożenie odpowiednich polityk, zasad, procedur, procesów czy struktur odpowiedzialności. Aby osiągnąć założone cele w zakresie bezpieczeństwa informacji podmiot definiuje, wdraża, monitoruje, przegląda i doskonali wdrożone w ramach SZBI środki techniczne i organizacyjne, co deklaruje w ramach niniejszej polityki.
- Na SZBI składają się następujące polityki:
- Polityka Bezpieczeństwa Informacji - forma deklaratywna;
Celem ustanowienia „Polityki Bezpieczeństwa Informacji – forma deklaratywna” jest zakomunikowanie stronom zainteresowanym jakiego rodzaju standardy w zakresie bezpieczeństwa informacji i ochrony danych, w tym danych osobowych stosuje organizacja.
-
- Polityka ochrony danych osobowych w fazie projektowania i domyślnej ochrony danych;
- Polityka Bezpieczeństwa Organizacyjnego;
- Polityka Bezpieczeństwa Osobowego;
- Polityka Bezpieczeństwa Fizycznego;
- Polityka Bezpieczeństwa Technologicznego;
- Polityka szacowania ryzyka bezpieczeństwa informacji.
§2
Definicje legalne
- Ilekroć w niniejszej polityce mówi się o:
- Organizacji – rozumie się przez to osobę prawną, organ publiczny, jednostkę lub inny podmiot. Do celów niniejszej polityki wprowadza się nazwę własną organizacji: Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Nowej Rudzie;
- Administratorze danych (Administratorze) – rozumie się przez to osobę fizyczną lub prawną, organ publiczny, jednostkę lub inny podmiot, który samodzielnie lub wspólnie z innymi ustala cele i sposoby przetwarzania danych osobowych tj. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Nowej Rudzie;
- Najwyższym kierownictwie (kierownictwie organizacji) – rozumie się przez to osoby, które reprezentują organizację, ustanawiają System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji oraz inne procedury, a także określają role, odpowiedzialność i uprawnienia.
- Systemie Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji (SZBI) - rozumie się przez to zbiór polityk, procedur, wytycznych oraz przydzielonych aktywów, zarządzanych wspólnie przez organizację w celu ochrony swoich zasobów informacyjnych.
§3
Podstawy legalności SZBI
- Z racji tego, iż najwyższe kierownictwo w ramach realizacji praw podstawowych w zakresie ochrony danych osobowych, kieruje się zasadą legalności przetwarzania zgodnego z prawem, opiera System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji określony w niniejszej polityce na następujących podstawach prawnych oraz normach ISO:
- Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych);
- Ustawa z dnia 10 maja 2018 o ochronie danych osobowych;
- Wytyczne Grupy Roboczej art. 29 / EROD;
- Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2555 z dnia 14 grudnia 2022 r. w sprawie środków na rzecz wysokiego wspólnego poziomu cyberbezpieczeństwa na terytorium Unii, zmieniająca rozporządzenie (UE) nr 910/2014 i dyrektywę (UE) 2018/1972 oraz uchylająca dyrektywę (UE) 2016/1148 (Dyrektywa NIS-2);
- Ustawa z dnia 5 lipca 2018 r. o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa;
- Ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne;
-
- Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 maja 2024 r. w sprawie Krajowych Ram Interoperacyjności, minimalnych wymagań dla rejestrów publicznych i wymiany informacji w postaci elektronicznej oraz minimalnych wymagań dla systemów teleinformatycznych;
- Narodowe Standardy Cyberbezpieczeństwa (NSC);
- Licencjonowane wobec organizacji normy:
- PN-EN ISO/IEC 27001:2023 (Technika informatyczna – Techniki bezpieczeństwa – Systemy zarządzania bezpieczeństwem informacji - Wymagania);
- PN-EN ISO 22301:2020 (Bezpieczeństwo i odporność – System Zarządzania Ciągłością Działania – Wymagania).
- Bezpieczeństwo informacji podmiot rozumie jako zestaw narzędzi i procedur oraz zabezpieczeń, które szeroko chronią poufne informacje podmiotu przed nieautoryzowanym dostępem, zakłóceniami, incydentami oraz naruszeniami. Bezpieczeństwo informacji obejmuje aspekt fizyczny i środowiskowy, kontrolę dostępu oraz cyberbezpieczeństwo.
§4
Cele wprowadzenia SZBI
- Celem wprowadzenia Systemu Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji jest zharmonizowanie systemu ochrony danych osobowych w taki sposób, by zapewnić realizacje podstawowych praw i wolności osób fizycznych, których dane osobowe podmiot przetwarza w związku z realizacją swoich zadań. Celem jest także ciągłe edukowanie osób zaangażowanych w proces przetwarzania danych osobowych. System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji ma również na celu zapewnienie poufności oraz integralności danych osobowych, względem których zachodzi proces przetwarzania poprzez przypisanie odpowiedzialności i uprawnień względem osób upoważnionych do przetwarzania tych danych oraz użytkowników systemów teleinformatycznych.
- Najwyższe kierownictwo zobowiązuje się do spełnienia obowiązujących wymagań związanych z bezpieczeństwem informacji, a także do ciągłego doskonalenia Systemu Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji.
- Poprzez to, iż najwyższe kierownictwo wykazuje przywództwo i zaangażowanie w stosunku do zarządzania bezpieczeństwem informacji i ma świadomość, iż odpowiedzialność za bezpieczeństwo informacji powinna być określona i przypisana, ustanawia strukturę zarządzania tak, aby można było nadzorować wdrażanie oraz eksploatację bezpieczeństwa informacji w podmiocie. Najwyższe kierownictwo dba o to, by odpowiedzialność za bezpieczeństwo informacji była z góry przypisana konkretnym właścicielom poszczególnych ryzyk, a role w procesie przetwarzania danych osobowych były zdefiniowane.
- Najwyższe kierownictwo zatwierdza wszelkie zmiany w Systemie Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji.
§5
Zarządzanie SZBI
- Zarządzanie bezpieczeństwem informacji opiera się na następujących procesach:
- Zarządzania ryzykiem - strategicznym elementem zarządzania aktywami i bezpieczeństwem informacji jest przeprowadzanie okresowej analizy ryzyka oraz opracowania planów postępowania z ryzykiem. Analiza jej wyników stanowi podstawę podejmowania wszelkich działań w zakresie utrzymania i doskonalenia ochrony zasobów podmiotu. Szacowanie ryzyka bazuje na wytycznych normy PN-ISO/IEC 27005 (Technika informatyczna – Techniki bezpieczeństwa – Zarządzanie ryzykiem w bezpieczeństwie informacji).
- Monitorowania i przeglądów Systemu Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji – przeprowadzanie audytów z zakresu bezpieczeństwa informacji oraz cyklicznych przeglądów formalnych w zakresie dokumentacyjnym względem zmieniającego się otoczenia prawnego, faktycznego oraz organizacyjnego.
- Utrzymania i doskonalenia Systemu Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji - przeprowadzanie działań korygujących oraz ocena ich skuteczności; przeprowadzanie działań zapobiegawczych oraz ocena ich skuteczności; informowanie zainteresowanych stron o działaniach i udoskonaleniach.
- Nadzoru nad dokumentacją - prowadzenie i nadzorowanie dokumentacji systemowej; prowadzenie i nadzorowanie zapisów systemowych.
- Zarządzania dostępem do zasobów - zarządzanie dostępem do zasobów odbywa się w ramach procesu opartego na systemie obiegu karty uprawnień.
- Zarządzania naruszeniem - prowadzone jest w ramach procedury zarządzania incydentami.
- W podmiocie stosuje się kodeks dobrych praktyk w zakresie przetwarzania danych, w tym danych osobowych, a są to zasady kierujące wszystkimi przedsięwzięciami w aspekcie bezpieczeństwa informacji. Wszelkiego rodzaju odstępstwa od ustalonych w podmiocie zasad bezpieczeństwa informacji mogą mieć swoje źródło jedynie w przepisach prawa, którymi podmiot jest związany (w myśl zasady „Lex specialis derogat legi generali”).
|
Podstawa prawna: |
|
|
|
|
W oparciu o: |
|
|
|
2. Polityka ciągłości działania
FORMA DEKLARATYWNA
|
NAZWA ORGANIZACJI: |
Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Nowej Rudzie |
- Organizacja jest jednostką, która ma za zadanie w szczególności realizować zadania ustawowe i w związku z realizacją tych zadań jest zobowiązana do zapewnienia poufności, integralności oraz dostępności danych w tym danych osobowych, które przetwarza w wyżej wymienionych celach. Wszystkie czynności przetwarzania, które organizacja wykonuje są realizowane w oparciu o wartości będące fundamentem misji oraz celów organizacji. Zapewnienie ciągłości działania kluczowej usługi łącznej o nazwie „Zachowanie bezpieczeństwa informacji w zakresie realizacji zadań publicznych” jest wpisane również w strategię organizacji.
- Organizacja jako podmiot odpowiedzialny za realizację kluczowej usługi łącznej o nazwie „Zachowanie bezpieczeństwa informacji w zakresie realizacji zadań publicznych” uwzględniając wymogi prawne zobowiązuje się do:
- przygotowania, utrzymywania, przeglądania i doskonalenia procedur SZCD;
- odtworzenia kluczowych usług w przypadku wystąpienia zakłócenia;
- zapewnienia niezbędnych zasobów do utrzymania SZCD;
- wdrożenia działań zmniejszających ryzyko wystąpienia zakłóceń;
- sprawnego komunikowania niniejszej Polityki Ciągłości Działania oraz aktualnych Planów Ciągłości Działania;
- utrzymania współpracy z dostawcami usług w tym ekspertami technicznymi, którzy są kluczowi dla zapewnienia realizacji Planów Ciągłości Działania.
- Polityką Ciągłości Działania związani są wszyscy pracownicy organizacji, a także wyznaczeni przez organizację dostawcy usług w tym eksperci techniczni.
- Zespół ds. Zarządzania Ciągłością Działania odpowiada za koordynowanie działań organizacji zarówno w trakcie wystąpienia zakłócenia, jak i w warunkach bieżącej działalności organizacji. Zespół odpowiada także za aktualność wszystkich ustanowionych Planów Ciągłości Działania w tym uczestniczy w przeglądzie zarządzania SZCD.
- Najwyższe kierownictwo sprawuje nadzór w zakresie funkcjonowania SZCD.
- Ćwiczenia i testy są przeprowadzane zgodnie z ustalonym przez organizację harmonogramem.
- Pracownicy są szkoleni w ustalonych odstępach czasu, tak by w sytuacji wystąpienia zakłócenia każdy z pracowników organizacji wiedział jaka jest jego rola i odpowiedzialność w SZCD.
- Polityka Ciągłości Działania jest dostępna dla stron zainteresowanych w udokumentowanej formie, a także jest komunikowana na wszystkich szczeblach struktury organizacji.
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Realizując zadania wynikające z ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa przekazujemy Państwu informacje pozwalające na zrozumienie zagrożeń występujących w cyberprzestrzeni oraz porady jak przeciwdziałać tym zagrożeniom.
Cyberbezpieczeństwo zgodnie z obowiązującymi przepisami to „odporność systemów informacyjnych na działania naruszające poufność, integralność, dostępność i autentyczność przetwarzanych danych lub związanych z nimi usług oferowanych przez te systemy” (art. 2 pkt.4) Ustawy z dnia 5 lipca 2018r. o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (Dz.U. z 2018r.poz. 1560).
Najpopularniejsze zagrożenia w cyberprzestrzeni:
- Ataki z użyciem szkodliwego oprogramowania (malware, wirusy, robaki itp.).
- Kradzieże tożsamości.
- Kradzieże (wyłudzenia), modyfikacje bądź niszczenie danych.
- Blokowanie dostępu do usług.
- Spam (niechciane lub niepotrzebne wiadomości elektroniczne).
- Ataki socjotechniczne (np. phishing, czyli wyłudzenie informacji przez podszywanie się pod godną zaufania osobę lub instytucję.
Sposoby zabezpieczenia się przed zagrożeniami:
- Stosuj zasadę ograniczonego zaufania do odbieranych wiadomości e-mail, sms, stron internetowych nakłaniających do podania danych osobowych, osób podających się za przedstawicieli firm, instytucji, którzy żądają podania danych autoryzacyjnych lub nakłaniających do instalowania aplikacji zdalnego dostępu.
- Nie ujawniaj danych osobowych w tym danych autoryzacyjnych dopóki nie ustalisz czy rozmawiasz z osobą uprawnioną do przetwarzania Twoich danych.
- Instaluj aplikacje tylko ze znanych i zaufanych źródeł.
- Nie otwieraj wiadomości e-mail i nie korzystaj z przesłanych linków od nadawców, których nie znasz.
- Każdy e-mail można sfałszować, sprawdź w nagłówku wiadomości pole Received: from (ang. otrzymane od) w tym polu znajdziesz rzeczywisty adres serwera nadawcy.
- Porównaj adres konta e-mail nadawcy adresem w polu „From” oraz „Reply to” – różne adresy w tych polach mogą wskazywać na próbę oszustwa.
- Szyfruj dane poufne wysyłane pocztą elektroniczną.
- Bezpieczeństwo wiadomości tekstowych (SMS).- sprawdź adres url z którego domyślnie dany podmiot/instytucja wysyła do Ciebie smsy, cyberprzestępca może podszyć się pod dowolną tożsamość (odpowiednio definiując numer lub nazwę), otrzymując smsa, w którym cyberprzestępca podszywa się pod numer zapisany w książce adresowej, telefon zidentyfikuje go jako nadawcę wiadomości sms.
- Jeśli na podejrzanej stronie podałeś swoje dane do logowania lub jeżeli włamano się na Twoje konto e-mail – jak najszybciej zmień hasło.
- Chroń swój komputer, urządzenie mobilne programem antywirusowym zabezpieczającym przed zagrożeniami typu: wirusy, robaki, trojany, niebezpieczne aplikacje (typu ransomware, adware, keylogger, spyware, dialer), phishing, narzędziami hakerskimi, backdoorami, rootkitami, bootkitami i exploitami.
- Aktualizuj system operacyjny, aplikacje użytkowe, programy antywirusowe. Brak aktualizacji zwiększa podatność na cyberzagrożenia. Hakerzy, którzy znają słabości systemu/aplikacji, mają otwartą furtkę do korzystania z luk w oprogramowaniu.
- Logowanie do e-usług publicznych, bankowości elektronicznej bez aktualnego (wspieranego przez producenta) systemu operacyjnego to duże ryzyko.
- Korzystaj z różnych haseł do różnych usług elektronicznych.
- Tam gdzie to możliwe (konta społecznościowe, konto email, usługi e-administracji, usługi finansowe) stosuj dwuetapowe uwierzytelnienie za pomocą np. sms, pin, aplikacji generującej jednorazowe kody autoryzujące, tokenów, klucza fizycznego.
- Regularnie zmieniaj hasła.
- Nie udostępniaj nikomu swoich haseł.
- Pracuj na najniższych możliwych uprawnieniach użytkownika.
- Wykonuj kopie bezpieczeństwa.
- Skanuj podłączane urządzenia zewnętrzne.
- Skanuj regularnie wszystkie dyski twarde zainstalowane na Twoim komputerze.
- Kontroluj uprawnienia instalowanych aplikacji.
- Unikaj z korzystania otwartych sieci Wi-Fi.
- Podając poufne dane sprawdź czy strona internetowa posiada certyfikat SSL. Protokół SSL to standard kodowania (zabezpieczania) przesyłanych danych pomiędzy przeglądarka a serwerem.
- Zadbaj o bezpieczeństwo routera (ustal silne hasło do sieci WI-FI, zmień nazwę sieci WI-Fi, zmień hasło do panelu administratora, ustaw poziom zabezpieczeń połączenia z siecią Wi-FI np. WPA2 i wyższe, aktualizuj oprogramowanie routera, wyłącz funkcję WPS, aktywuj funkcję Gościnna Sieć Wi-Fi „Guest Network”.
- Szyfruj dyski twarde komputera, przenośne.
Więcej informacji porad o cyberbezpieczeństwie uzyskasz na stronach:
https://www.gov.pl/web/baza-wiedzy/cyberbezpieczenstwo
https://www.cert.pl/publikacje/
https://akademia.nask.pl/publikacje/
Zgłaszanie incydentów bezpieczeństwa: https://incydent.cert.pl/